TOESPRAAK DOOR KRIS PEETERS VLAAMS MINISTER-PRESIDENT 11 juli 2009 Kortrijk
Ik ben bijzonder verheugd hier vandaag voor u te staan op deze historisch belangrijke dag voor Vlaanderen. Vandaag viert Vlaanderen feest. Met recht en reden. Het is goed dat we hier zijn samengekomen om er aan te herinneren dat de overwinning van de Vlamingen zovele jaren geleden te danken was aan een uitgekiende en gedragen strategie.
Vandaag heeft Vlaanderen opnieuw een strategie: een visie en een plan om onze regio doorheen de economische crisis te loodsen en om de toekomstige welvaart en het welzijn te versterken en te verzekeren.
Sta mij evenwel vooreerst toe om Mevrouw Martine Aubry, burgemeester van Rijsel, van harte welkom te heten.
Chère Madame Aubry, je vous souhaite la bienvenue ici à Courtrai à l’occasion des festivités de la journée nationale flamande. Votre présence illustre l’Europe moderne où les frontières se sont effacées au cours du temps.
Dat u, Mevrouw de burgemeester, hier aanwezig bent op de viering van onze Vlaamse feestdag, toont aan hoe Vlaanderen zijn institutionele plaats zoekt en vindt: ook in een Europese context. Het bewijst het belang en de noodzaak van “meerlagig bestuur” waarbij verschillende overheden – ieder vanuit de eigen bevoegdheid en met respect voor elkaars bevoegdheden – de handen in elkaar slaan om concrete dossiers aan te pakken. Dat is de filosofie, de basis van de samenwerking in het kader van de Metropool Lille-Kortrijk-Tournai. Ik ben ervan overtuigd dat Kortrijk met dit samenwerkingsmodel opnieuw geschiedenis schrijft.
Geachte dames en heren,
Onze Vlaamse feestdag is traditioneel het moment om even stil te staan bij de vraag “Waar staan wij met Vlaanderen en waar willen we naartoe?”
De veranderingen in het afgelopen jaar hebben ons in elk geval veel stof tot nadenken gegeven.
Vlaanderen, met zijn open sterk exportgerichte economie, wordt sinds september 2008 hard getroffen door de economische crisis.
Volgens de meest recente regionale economische vooruitzichten gebaseerd op de recente cijfers van het Federaal Planbureau zal de economische activiteit in Vlaanderen in 2009, net als in de andere gewesten, een neerwaartse trend vertonen van bijna 4%. In 2010 zou het geleidelijk verdwijnen van de crisis zich vertalen in een nulgroei voor Vlaanderen en vanaf 2011 zou de economie zich opnieuw herstellen.
De uitdagingen voor de aantredende Vlaamse regering zijn groot. De Vlaamse regering wil en moet in de huidige moeilijke economische en budgettaire omstandigheden beslissingen nemen die niet alleen duurzaam, maar ook betaalbaar en uitvoerbaar zijn. Een eerste uitdaging is het engagement om de Vlaamse besparingen ten laatste in 2011 te laten leiden tot een begrotingsevenwicht, zonder daardoor te snijden in zeer noodzakelijke maatregelen om de economie, en het vertrouwen erin, opnieuw te herstellen.
In het nieuwe regeerakkoord, hebben we daarom de aanzet gegeven tot de opmaak van een duurzaam investerings- en werkgelegenheidsplan. Dat vertaalt zich onder meer in het verder begeleiden van gezonde bedrijven en in een proactief arbeidsmarktbeleid met de nadruk op de ontwikkeling van competenties en talenten. Als we het DNA van de Vlaamse economie grondig willen vernieuwen, moeten we immers kunnen beschikken over ondernemers, op bedrijven die voluit inzetten op talentontwikkeling, innovatie en internationaal ondernemen.
Een stimulerend ondernemingskader moet hiertoe de voorwaarden creëren.
Een tweede grote uitdaging is het uitwerken van de toekomstvisie voor Vlaanderen. Zoals u weet, werd in januari 2009 op mijn initiatief het Pact 2020 ondertekend door de Vlaamse regering, de werkgevers- en werknemersorganisaties, het verenigingsleven en de Vlaamse administratie. Met tastbare projecten en een flankerend beleid met de nadruk op talentvorming, ondernemerschap, de brede toepassing van innovatie, het versterken van onze positie als slimme draaischijf van Europa en zuinig ruimte- en energiegebruik, willen we van Vlaanderen een duurzame topregio in Europa maken. Een regio die de ambitie heeft om een kenniscentrum te worden van nieuwe technieken, processen en toepassingen in allerlei domeinen - ook in onze eigen administratie - met het oog op een duurzame ontwikkeling van Vlaanderen.
Dames en heren,
De titel van het nieuw Vlaams regeerakkoord liegt er niet om: we gaan voor een daadkrachtig Vlaanderen in beslissende tijden. Voor een vernieuwende, duurzame en warme samenleving. Een vernieuwende samenleving waar de sociale banden tussen de mensen worden versterkt en waar de gezinnen en de vrijwilligers als steunpilaren van onze maatschappij actief worden ondersteund. We creëren de voorwaarden voor een inclusieve samenleving.
Dat betekent dat we in de komende legislatuur verder werk maken van een hoge mate van sociale bescherming in onze samenleving, van gelijke kansen, van een toegankelijk, betaalbaar en kwaliteitsvol aanbod met betrekking tot zorg- en dienstverlening en van een maximale zelfontplooiing voor elke Vlaming.
Het basisdecreet Vlaamse sociale bescherming zal een krachtig en vernieuwd sociaal beleid mee vorm geven.
We zorgen voor een maximale ondersteuning van elke Vlaming door middel van de bestaande zorgverzekering, het systeem van een maximumfactuur in de thuiszorg, een Vlaamse hospitalisatieverzekering, meer financiële ondersteuning voor onze kinderen en een beperking van de kosten voor de residentiële ouderenzorg.
Zeker in economisch zware tijden hebben we extra aandacht voor diegenen die het moeilijk hebben en die dreigen onder de armoedegrens te geraken. Een nieuw actieplan armoedebestrijding moet een integrale en gecoördineerde aanpak van het beleid mogelijk maken.
Vlaanderen heeft meer dan ooit nood aan een warme samenleving. Daarom zullen we veel aandacht besteden aan inburgering en een beter samen-leven in Vlaanderen, dat uitgaat van respect en een wederzijdse dialoog. We zien de inburgering van nieuw- en oudkomers als een kans tot meer solidariteit en tot meer en een beter samen-leven in Vlaanderen.
Vlaanderen is door zijn ligging in het hart van Europa altijd een kruispunt geweest van culturen. Een rustpunt van uitwisseling en ontmoeting. Dat mag vandaag niet anders zijn.
In het toekomstplan voor Vlaanderen hoort natuurlijk ook een sterke, positieve relatie met Brussel, onze hoofdstad. We willen een sterke en solidaire beleidspartner zijn om Brussel nog sterker op de Europese en internationale kaart te zetten en haar troeven ook te linken aan de promotie van Vlaanderen in het buitenland. Het Europees voorzitterschap wordt één van de belangrijkste uitdagingen van onze regio.
Een sterk nationaal en internationaal beleid voeren, betekent ook dat we moeten kunnen rekenen op een slagkrachtige, efficiënte en effectieve administratie. Wij nemen bijkomende maatregelen zodat de Vlaamse overheid burgers en bedrijven maximaal kan stimuleren en ondersteunen in alle fasen van hun economische, ecologische en sociale ontwikkelingen.
Op die manier kan de Vlaamse overheid een concurrentievoordeel realiseren binnen Europa. Dankzij een efficiënte en structurele samenwerking tussen de verschillende diensten onderling en met de lokale besturen zal Vlaanderen sneller en gepaster kunnen reageren op de komende uitdagingen.
Dames en heren,
Samenwerking, het bundelen van krachten: dat is het bestuursmodel van de toekomst, zowel in Vlaanderen, in België als in Europa. Ik blijf ervan overtuigd dat de deelstaten een belangrijke rol spelen bij het realiseren van een gemeenschappelijke consensus voor het samenleven in dit land.
De copernicaanse omwenteling, waar ik altijd voor heb gepleit, is zich duidelijk aan het voltrekken. De economische crisis maakt nogmaals pijnlijk duidelijk dat de globalisering een feit is en dat er onmiskenbaar nood is aan een krachtig en aangepast beleid voor de verschillende regio’s.
We sturen aan op sterke, dynamische deelstaten die de juiste instrumenten krijgen om een effectief en efficiënt beleid te kunnen voeren dat leidt tot een economische groei, meer werk en meer welzijn voor alle deelstaten. Want we kunnen er alleen maar samen uit geraken.
Vlaanderen wil bijdragen aan een sterker land.
Onze interne solidariteit binnen België blijft behouden en via samenwerkingsverbanden willen we de handen in elkaar slaan om de grote uitdagingen samen met de andere deelstaten aan te gaan.
We kunnen bijdragen tot elkaar. Het uitstekend uitgewerkte onderwijs in Vlaanderen bijvoorbeeld kan ter inspiratie dienen.
Maar ook omgekeerd kan Vlaanderen leren van haar partners. Ik denk maar aan de snellere vergunning van windmolens zoals dat reeds in Wallonië gebeurt om een verhoogde productie van groene energie in Vlaanderen te garanderen.
Of aan het concept rond milieugerelateerde autofiscaliteit met een bonusmalus systeem – eveneens een concept vanuit Wallonië – dat nu ook in het nieuw regeerakkoord is opgenomen.
Zwaar uitstotende voertuigen worden belast, en voertuigen met een verminderde uitstoot worden beloond. Op die manier werken we op een duurzame uitbouw van onze regio.
Rekening houdende met de zeer ernstige economische en financiële crisis en de gevolgen daarvan voor elke overheid, ben ik ervan overtuigd dat we de discussie over een verdere staatshervorming moeten voeren op basis van rationele, zakelijke argumenten én met het oog op het belang van alle overheden in dit land. Maar deze gesprekken kunnen pas plaatsvinden indien alle overheden deze analyse delen.
Vlaanderen heeft jaar na jaar geholpen om de federale begrotingsdoelstellingen te bereiken. Maar de jongste economische evolutie en de moeilijke budgettaire situatie op federaal vlak tonen aan dat er een structurele oplossing nodig is.
Een volgende staatshervorming zal dus ook een sociale staatshervorming zijn. Het financieel draagvlak van de sociale zekerheid kan immers enkel verzekerd blijven als de regio’s werk maken van de volledige activering van alle beschikbare talenten en daartoe de nodige beleidsinstrumenten krijgen. Hierbij moet de financiering van de sociale zekerheid en dus de solidariteit worden gevrijwaard.
Daarom heb ik voorgesteld dat de nieuwe Vlaamse regering de staatshervorming zal agenderen op het Overlegcomité. In de schoot van het Overlegcomité zal de bereidwilligheid van de Franstaligen om mee te werken worden getoetst en zullen er afspraken worden gemaakt over de methodologie, de doelstellingen en de materies voor een verdere staatshervorming.
Tegelijkertijd moet de Vlaamse regering maximaal en optimaal gebruik maken van haar bevoegdheden binnen het grondwettelijk en wettelijk kader.
Geachte dames en heren,
Deze middag zijn de namen en de bevoegdheden van de nieuwe Vlaamse regering bekend gemaakt.
Een sterke ploeg, waar ik het volste vertrouwen in heb dat zij onze regio door moeilijke tijden zal loodsen en Vlaanderen op een duurzame en verantwoorde manier zal klaarstomen voor de toekomst.
Wij zullen Vlaanderen de toekomst geven die het verdient.
Net zoals in 1302 gaan we opnieuw voor een overwinning van de strategie. In de komende vijf jaar zullen we de doelstellingen van Vlaanderen in Actie en het Pact 2020 die door alle betrokken partijen zijn onderschreven, concreet vertalen en uitvoeren. Samen met de sociale partners, het middenveld die een belangrijke vertegenwoordiging zijn van de Vlaamse samenleving, de bevolking en het bedrijfsleven, zullen we de juiste keuzes maken en de juiste prioriteiten stellen.
Samenwerking en krachtenbundeling zijn meer dan ooit de juiste bouwstenen voor een succesvolle uitbouw van onze regio.
Laat ons dan ook samen versterkt inzetten op een innovatief, sociaal en open Vlaanderen. Een Vlaanderen waar we trots op zijn.
Ik wens u van harte een mooie en deugddoende feestdag toe.